Categorie

Bakken met speltmeel

Speltmeel is gemalen spelt, een oude tarwesoort met een iets nootachtiger smaak dan gewone tarwe. Je bakt er brood, pizza, pannenkoeken, cake en koekjes mee door in onze recepten de tarwebloem op gewicht te vervangen, met een paar aanpassingen bij het kneden. Spelt bevat gluten, dus glutenvrij is het niet.

Aangesneden speltbrood naast een kom speltmeel en een kom speltbloem

Om mee te beginnen

Speltmeel of speltbloem?

Speltmeel is volkoren: de hele korrel is gemalen, met de zemelen en de kiem. Speltbloem is gezeefd, lichter van kleur en fijner, en gedraagt zich in deeg en beslag het meest als gewone tarwebloem.

Wil je gebak licht houden, neem dan speltbloem. Speltmeel geeft bruiner en steviger gebak, net als volkorenmeel van tarwe, en je kunt de twee ook half om half mengen.

Zo vervang je tarwebloem door spelt

Vervang tarwebloem op gewicht: 250 gram bloem wordt 250 gram speltbloem of speltmeel, dus de hoeveelheden bij bloem gelden ook voor spelt. In beslag, zoals voor pannenkoeken of cake, hoef je meestal niets anders te doen; een cake wordt met spelt wel iets compacter.

Deeg dat je kneedt, zoals brood en pizzadeeg, wordt met spelt sneller zacht en plakkerig. Houd daarom een deel van het water achter en giet het er pas bij als het deeg droog blijft aanvoelen. Voor koekjes maakt het weinig uit, want dat deeg meng je toch al zo kort mogelijk.

Vraagt een recept zelfrijzend bakmeel, zoals de cake, meng dan 4 gram bakpoeder, een afgestreken theelepel, door elke 100 gram speltbloem. Dat is dezelfde verhouding als bij zelfrijzend bakmeel van tarwe.

Wat je baktWelke speltHoe je het aanpaktWat er verandert
Pannenkoeken en crêpesSpeltbloem, of half speltmeelZelfde gewicht als de bloemMet speltmeel worden ze bruiner en steviger
Cake en muffinsSpeltbloemZelfde gewicht, zelfde hoeveelheid bakpoederHet gebak wordt iets compacter
Koekjes en zanddeegSpeltbloem of speltmeelZelfde gewicht, kort mengenMet speltmeel bruiner en nootachtiger
Pizzadeeg en focacciaSpeltbloemKorter kneden, het water in delen erbijHet deeg wordt sneller plakkerig
BroodSpeltmeel, of half speltmeel en half speltbloemKorter kneden, rijzen tot het verdubbeld isCompacter en bruiner dan wit tarwebrood

Kneden en rijzen met speltdeeg

De gluten in spelt zijn gevoeliger dan die in gewone tarwe. Kneed speltdeeg daarom korter en rustiger en stop zodra het glad is; doorgekneed speltdeeg wordt slap en plakkerig.

Laat het deeg daarna rijzen tot het in volume verdubbeld is, en kijk daarbij naar het deeg in plaats van naar de klok. De rijstijden in recepten gaan uit van tarwebloem, en speltdeeg kan eerder klaar zijn. Duw er met een vinger een kuiltje in: veert het langzaam terug, dan is het klaar.

Glad gekneed speltdeeg naast hetzelfde deeg dat na het rijzen verdubbeld is

Spelt is een tarwesoort en bevat gluten

Spelt bevat gluten, net als gewone tarwe. Speltmeel en speltbloem zijn dus niet glutenvrij en niet geschikt voor wie glutenvrij moet eten, zoals bij coeliakie.

Op het etiket valt spelt onder de granen met gluten, en die moeten als allergeen vermeld worden, meestal vetgedrukt. Recepten zonder gluten staan bij glutenvrije recepten.

Speltmeel bewaren

Bewaar speltmeel en speltbloem koel, droog en donker, en een aangebroken pak in een pot of bus die goed sluit, zodat er geen ongedierte bij kan. Houd de datum op de verpakking aan. Ruikt het meel muf of ranzig, gebruik het dan niet meer.

Hoe je de rest van de kast indeelt en bewaart, staat bij wat je in je voorraadkast wilt hebben.

Vragen over speltmeel

Is speltmeel glutenvrij?
Nee, spelt is een tarwesoort en bevat gluten. Speltmeel en speltbloem zijn dus niet geschikt als je glutenvrij moet eten, zoals bij coeliakie.
Waarom wordt mijn speltdeeg plakkerig?
Meestal is het te lang gekneed of ging al het water er in één keer bij. Stop met kneden zodra het deeg glad is en houd een deel van het water achter tot je ziet dat het nodig is.
Kun je pannenkoeken bakken met speltmeel?
Ja, vervang de bloem in het recept door evenveel speltbloem of speltmeel; melk en eieren blijven gelijk. Met volkoren speltmeel worden ze bruiner en steviger. Is het beslag dikker dan dunne room, roer er dan een scheut melk bij.
Hoe lang is speltmeel houdbaar?
Het blijft lang goed als je het koel, droog en goed afgesloten bewaart; houd de datum op de verpakking aan. Ruikt het muf of ranzig, gebruik het dan niet meer.