Categorie

Rijstschotels

Een rijstschotel is rijst met groente, een saus en soms vlees of vis, samen gegaard in een ovenschaal of in één pan. Je kiest hier tussen schotels met gehakt, kip, tonijn of alleen groente, en tussen voorgekookte rijst die met kaas de oven in gaat en rauwe rijst die in de schaal gaart. Meer gerechten waarin rijst de basis is, staan bij recepten met rijst.

Ovenschaal met een rijstschotel met tomaat en aubergine onder gesmolten kaas, waaruit een schep is genomen

Om mee te beginnen

Recepten

Bereidingstijd
Maaltijd
Voorkeur

18 recepten

Gaat de rijst voorgekookt of rauw de schaal in?

In de meeste rijstschotels kook je de rijst eerst in ruim water met zout, twee minuten korter dan het pak aangeeft. Er zit dan nog een klein hard kerntje in de korrel, en dat wordt in de oven gaar terwijl de kaas smelt. Zo gaat het in de rijstovenschotel met aubergine.

Rauwe rijst gaart ook in de oven, als hij genoeg kokend vocht krijgt en strak onder folie staat. In de rijst uit de oven met feta is dat 600 milliliter op 300 gram rijst. Wil je de oven niet aanzetten, dan laat je rauwe rijst in de pan garen in tomaat en bouillon, met het deksel erop, zoals in de tomatenrijst.

ManierRijst voor vierVocht en tijdWaar je op let
Voorgekookt, met saus en kaas de oven in300 gram, 2 minuten korter gekookt dan het pak aangeeft20 minuten op 200 graden boven- en onderwarmteEr hoort nog een klein hard kerntje in de korrel te zitten, en dat wordt in de oven gaar
Voorgekookt, eerst onder folie280 gram, 2 minuten korter gekookt20 minuten afgedekt en 12 tot 15 minuten open op 200 graden boven- en onderwarmteHet midden warmt door voordat de kaas bovenop kleurt
Rauw in de ovenschaal300 gram, afgespoeld600 milliliter kokend vocht, 30 minuten onder folie op 200 graden boven- en onderwarmte, 10 minuten nastaanDruk de folie rondom stevig aan; ontsnapt de damp, dan blijft de bovenkant hard
Rauw in de pan, met tomaat300 gram, afgespoeld400 gram tomatenblokjes en 300 milliliter bouillon, 15 tot 18 minuten op laag vuur, 10 minuten rustNiet roeren zolang het deksel erop ligt; roeren maakt de rijst plakkerig
Rauw in de pan, met kip300 gram650 milliliter bouillon, 20 minuten op laag vuur, 5 minuten rustDe kip ligt bovenop de rijst en moet meegaren tot 75 graden in de kern
Voorgekookte rijst uitgespreid op een bakplaat naast een ovenschaal met afgespoelde rauwe rijst en kokend vocht

Reken 75 gram droge rijst per persoon

Voor een rijstschotel als hoofdgerecht weeg je 75 gram droge rijst per persoon af, dus 300 gram voor vier. Met de groente en de saus erbij vult dat een ovenschaal van 20 bij 30 centimeter. Schotels met veel gehakt en groente, zoals de prei met gehakt en rijst uit de oven, gaan uit van 280 gram.

Bij een lichte schotel zonder vullende saus reken je 85 gram per persoon. De maten voor kinderen en voor andere granen staan in hoeveel per persoon, de kooktijden van witte rijst en zilvervliesrijst in de kooktijden.

Zo voorkom je dat de rijst in de schaal pap wordt

Een rijstschotel wordt papperig als de rijst in de pan te lang heeft gekookt, of als er dun vocht in de schaal staat. Giet voorgekookte rijst goed af en spreid hem uit over een bakplaat, zodat hij snel afkoelt en niet doorgaart. Werk daarna meteen door en laat hem niet lang lauw staan.

Courgette en prei laten vocht los: bak ze eerst in de pan tot er geen vocht meer op de bodem staat. Laat een tomatensaus 5 minuten inkoken, tot een lepel over de bodem een spoor trekt dat niet meteen dichtloopt. Schep de rijst er met twee lepels door, van onder naar boven, zodat de korrels heel blijven.

SausVoor vier personenReceptWaar je op let
Tomaat met roomkaas400 gram tomatenblokjes en 200 gram roomkaasRijstovenschotel met aubergineDe roomkaas gaat erdoor als de pan van het vuur is
Tomaat met gehakt400 gram tomatenblokjes en 1 eetlepel tomatenpureeRijstschotel met gehakt, courgette en paprikaDe schaal gaat eerst 20 minuten onder folie, zodat het midden heet is voordat de kaas kleurt
Melksaus30 gram boter, 30 gram bloem en 400 milliliter melkRijstschotel met tonijn en sperziebonenGiet de melk er in scheuten bij en roer na elke scheut glad
Kookroom met bouillon150 milliliter kookroom en 100 milliliter bouillonPrei met gehakt en rijst uit de ovenKookroom is gestabiliseerd en mag koken zonder te schiften

Wat je door de rijst schept

Gehakt bak je eerst rul en door en door gaar, tot er nergens meer roze in zit. In de rijstschotel met gehakt gaat het met courgette en paprika door een tomatensaus. Kip moet 75 graden halen in de kern: bak hem vooraf gaar, of laat hem in de pan op de rijst meegaren, zoals in het eenpansgerecht met kip en rijst.

Tonijn uit blik is al gaar: laat hem goed uitlekken en vouw hem er in grove vlokken als laatste door, zoals in de rijstschotel met tonijn en sperziebonen. Ben je zwanger, dan raadt het Voedingscentrum tonijn af, ook uit blik.

Zonder vlees of vis gaan er aubergine en roomkaas door, of een blok feta dat in de oven zacht wordt en dat je daarna door de rijst prakt. Feta wordt vaak met dierlijk stremsel gemaakt, en dat hoeft niet op het etiket te staan; kies bij twijfel feta waarop vegetarisch staat.

Een rijstschotel bewaar je korter dan andere restjes

Op rauwe rijst zitten sporen die het koken overleven en in lauwe rijst uitgroeien. De gifstof die ze dan maken, verdwijnt niet bij het opwarmen. Schep wat overblijft daarom binnen een uur in een platte schaal of in bakjes en zet het in de koelkast.

Daar houdt een rijstschotel één dag. Warm hem één keer op, met folie erover en een scheut water erdoor, tot hij ook in het midden door en door heet is. Wat dan nog overblijft, gooi je weg.

Vragen over rijstschotels

Hoeveel rijst doe je in een rijstschotel voor vier personen?
300 gram droge rijst, dus 75 gram per persoon. Met groente en saus erbij vult dat een ovenschaal van 20 bij 30 centimeter. Bij een lichte schotel zonder vullende saus reken je 85 gram per persoon.
Moet je de rijst voorkoken voor een ovenschotel?
Niet altijd. Rauwe rijst gaart in de oven met 600 milliliter kokend vocht op 300 gram, 30 minuten strak onder folie op 200 graden boven- en onderwarmte en 10 minuten nastaan. Gaat de rijst met saus en kaas de oven in, dan kook je hem voor, meestal twee minuten korter dan het pak aangeeft.
Hoeveel oventijd heeft een rijstschotel nodig?
Met voorgekookte rijst 20 minuten op 200 graden boven- en onderwarmte, of op 180 graden hetelucht. Staat de schaal eerst onder folie, dan is het 20 minuten afgedekt en 12 tot 15 minuten open. De schotel is klaar als de kaas gesmolten is en er damp opstijgt als je er een mes in steekt.
Wat is een Toscaanse rijstschotel?
Een rijstschotel met Italiaanse smaakmakers, zoals tomaat, knoflook, oregano en basilicum. Het is geen vast gerecht met één recept. De rijstovenschotel met aubergine heeft die smaken, met roomkaas erdoor en geraspte kaas erover.
Welke rijst gebruik je voor een rijstschotel?
Langkorrelige witte rijst, zoals basmati: die korrels blijven los in de saus. Pandan- en jasmijnrijst plakken meer aan elkaar. Risottorijst geeft zetmeel af en wordt romig; die gebruik je voor een ovenrisotto.
Hoe lang kun je een rijstschotel bewaren?
Eén dag in de koelkast, als je hem binnen een uur na het bakken in een platte schaal hebt teruggekoeld. Warm hem één keer op tot het midden stoomt en gooi weg wat daarna overblijft.